«وکیل طلاق» در کنار جدایی، حقوق مالی را پیگیری می‌کند که با طلاق به میان می‌آید: مهریه، نفقه گذشته و ایام عده، اجرت‌المثل یا نحله، شرط تنصیف دارایی و جهیزیه. بسیاری از این حقوق، اگر هنگام طلاق مطالبه نشوند، بعدها به دعوای جداگانه‌ای تبدیل می‌شوند.
بیشتر زوجین هنگام جدایی به خود جدایی فکر می‌کنند، نه به آثار مالی آن. اما اختلاف واقعی معمولاً از همین آثار شروع می‌شود؛ از مهریه‌ای که بخشیده‌اند بی‌آنکه بدانند در برابرش چه گرفته‌اند.
زن در طلاق چه حقوق مالی‌ای دارد؟
حقوق مالی زن در طلاق به نوع طلاق و شرایط زندگی مشترک بستگی دارد. مهم‌ترین آن‌ها:
| حق مالی | مبنای مطالبه |
|---|---|
| مهریه | مندرج در سند ازدواج؛ از زمان عقد متعلق به زن |
| نفقه | نفقه پرداخت‌نشده گذشته و نفقه ایام عده در طلاق رجعی |
| اجرت‌المثل | اجرت کارهایی که زن به دستور شوهر و بدون قصد تبرع انجام داده |
| نحله | مبلغی که دادگاه در شرایط مقرر برای زن تعیین می‌کند |
| شرط تنصیف دارایی | شرط ضمن عقد در سند ازدواج، در صورت تحقق شرایط آن |
| جهیزیه | اموال شخصی زن که به خانه مشترک آورده است |
وکیل طلاق پیش از هر توافق، فهرست این حقوق را با اسناد پرونده تطبیق می‌دهد تا هیچ‌کدام ناخواسته از قلم نیفتد.
چرا حقوق مالی پیش از طلاق اهمیت دارد؟
در طلاق به درخواست مرد، دادگاه پیش از ثبت طلاق، تکلیف حقوق مالی زن را روشن می‌کند. در طلاق توافقی، این تکلیف را توافق‌نامه زوجین تعیین می‌کند و همان متن، مبنای هر اختلاف بعدی است.
بندی که مبهم بنویسند، مثلاً بخشیدن مهریه بدون قید شرط در برابر آن، پس از طلاق راه بازگشتی باقی نمی‌گذارد. شرح طلاق توافقی در مقاله وکیل طلاق توافقی آمده است.
وکیل طلاق برای مرد چه می‌کند؟
وکیل مرد در طلاق، ترتیب پرداخت تعهدات مالی را پیگیری می‌کند: محاسبه دقیق مهریه و نفقه، درخواست تقسیط در صورت ناتوانی مالی، و بررسی اینکه کدام مطالبه زن مبنای قانونی دارد.
تعیین ترتیب حضانت و ملاقات فرزند نیز، چه برای زن و چه برای مرد، از بخش‌های اصلی کار وکیل در طلاق است. انواع طلاق و نقش وکیل در هر کدام در مقاله بهترین وکیل برای طلاق آمده است.
معیارهای قابل بررسی برای انتخاب وکیل طلاق
معیارهایی که پیش از قرارداد قابل سنجش‌اند:
- پروانه معتبر وکالت، قابل استعلام از سامانه کانون وکلای مربوط
- توضیح روشن حقوق مالی موکل در همان پرونده، نه فهرستی کلی
- قرارداد کتبی که حدود اختیار وکیل و حق‌الوکاله را مشخص کند
- پرهیز از وعده نتیجه یا زمان؛ نتیجه به ادله و نظر دادگاه بستگی دارد
پرسش‌های متداول درباره وکیل طلاق
آیا با داشتن وکیل، حضور در دادگاه لازم نیست؟
وکیل در بیشتر جلسات دادگاه به‌جای موکل حاضر می‌شود. اما جلسات مشاوره خانواده و داوری، حضور شخص زوجین را لازم دارد.
آیا زن پس از طلاق هم می‌تواند مهریه را مطالبه کند؟
بله. اگر زن مهریه را نبخشیده و آن را دریافت نکرده باشد، پس از طلاق نیز حق مطالبه آن را دارد. مسیر مطالبه، اجرای ثبت یا دادگاه خانواده است.
اجرت‌المثل و نحله چه تفاوتی دارند؟
اجرت‌المثل مزد کارهایی است که زن به دستور شوهر و بدون قصد مجانی بودن انجام داده است. نحله را دادگاه در شرایطی تعیین می‌کند که اجرت‌المثل قابل مطالبه نباشد.
شرط تنصیف دارایی همیشه اجرا می‌شود؟
خیر. شرط تنصیف دارایی فقط در صورت تحقق شرایط مندرج در سند ازدواج قابل مطالبه است. بررسی متن سند ازدواج و شرایط طلاق لازم است.
بابک خونساری، وکیل پایه یک دادگستری
